Thiết bị cảnh báo tự đồng góp phần phòng ngừa tai nạn giao thông đường sắt

Nhờ việc tăng cường ứng dụng công nghệ tự động hóa trong phòng vệ đường ngang mà trên truyến đường sắt Bắc Nam qua khu vực Bắc Miền Trung đã không còn xảy ra tai nạn chết người.

Không xảy ra tai nạn chết người tại các đường ngang

Ông Nguyễn Văn Hưng – Phó giám đốc Công ty Cổ phần Thông tin tín hiệu đường sắt Vinh cho biết: Trong năm 2023, tuyến đường sắt Thống Nhất Bắc Nam đoạn từ Km 137+250 (Thanh Hóa) – 521+800 (Quảng Bình) do công ty quản lý không xảy ra tai chết người ở các đường ngang. Cả năm xảy ra 13 vụ phương tiện đâm va cần chắn và chỉ xảy ra một vụ va chạm giữa ô tô và tàu hỏa làm hư hỏng phương tiện.

Ông Hưng cũng cho biết: Hiện công ty đang quản lý, vận hành 116 đường ngang cảnh báo tự động. Các đường ngang này đều có camera giám sát và kết nối đồng bộ với Trung tâm giám sát ở công ty, do đó mọi sự việc trên đường ngang công ty đều kiểm soát được.

Giới thiệu sơ bộ về hệ thống cảnh báo tự động, ông Hưng cho biết: Từ năm 2001, công ty bắt đầu triển khai thí điểm lắp đặt các cần chắn tự động tại các đường ngang dân sinh. Ngay từ đầu đầu hệ thống phát huy hiệu quả rất tốt. Số vụ tai nạn giao thông (TNGT) xảy ra trên đường ngang liên tục giảm.

“Trước đây, đường ngang chủ yếu phòng vệ bằng biển báo, phương tiện đường bộ đi qua rất khó phát hiện được tàu đang đi đến, nhất là ở những nơi bị cây cối, nhà cửa che khuất tầm nhìn.

Vì thế, năm nào cũng xảy ra 2 – 3 vụ tai nạn chết người. Nhưng từ khi lắp đặt hệ thống cảnh báo tự động bằng đèn, chuông cảnh báo và barie tự động, số vụ TNGT giảm rõ rệt, đặc biệt là tai nạn chết người không còn xảy ra” – ông Hưng nói.

Tuy phát huy hiệu quả, nhưng hệ thống cảnh báo tự động lại có nhược điểm là thường xuyên hư hỏng do bị sét đánh. Sau đó, Công ty Cổ phần Thông tin tín hiệu đường sắt Vinh đã nghiên cứu, lắp đặt thêm thiết bị thu lôi, tán sét, nhờ đó hệ thống hoạt động ổn định. Hiện phát kiến này đã được áp dụng triển khai trên toàn tuyến.

Năm 2023, thực hiện 194 của Thủ tướng Chính phủ, công ty tiếp tục nâng cấp hoàn thiện hệ thống thông tin tín hiệu tại các đường ngang có gác; thay thế cần quay cơ bằng cần nâng hạ tự động, bổ sung thiết bị cảnh báo khi có tàu đến gần, lắp đặt thêm các cột trạn ở 2 phía. Đến nay đã nâng cấp xong 4 đường ngang thuộc tuyến đơn vị quản lý và 24 điểm gác ở ngoài tuyến.

Không ngừng tự động hóa

Tại Trung tâm giám sát, có 12 màn hình lớn hiển thị 232 màn hình nhỏ. Đây đều là hình ảnh truyền về trực tiếp từ các camera trên đường ngang. Ngoài ra, còn có bảng hiển thị thông tin tàu chạy theo thời gian thực, hiển thị chu trình hoạt động của từng đường ngang, phát cảnh báo đỏ đối với các đường ngang đang thực hiện công tác duy tu, sửa chữa hoặc hiệu chỉnh thiết bị.

Chị Đào Thị Trang – nhân viên tổ quản trị giám sát ở trung tâm cho biết: Tổ có 5 người, làm nhiệm vụ trực giám sát và điều hành giải quyết các trở ngại trên đường ngang. Khi có trở ngại, các thành viên phải đưa ra phán đoán nhanh tình huống để có phương án xử lý, đồng thời thông báo cho các cung và chi nhánh để phối hợp giải quyết tức thời.

Chị Trang cho biết: Tai nạn rất ít khi xảy ra, chủ yếu là phương tiện đâm va hư hỏng cần chắn. Trong năm có một vụ tai nạn xảy ra ở đường ngang Nghi Liên, TP Vinh do phương tiện cố tình đi vào đường ngang khi đèn đã cảnh báo đỏ. Sau đó cần chắn hạ xuống, lái xe xử lý tình huống chậm nên đã xảy ra đâm va với tàu khách, gây hư hỏng phương tiện.

“Nếu người dân luôn chấp hành đúng quy định, dừng xe khi thấy đèn đỏ và chuông cảnh báo thì sẽ không bao giờ xảy ra tai nạn ở đường ngang. Đối với các tình huống thiết bị hư hỏng, hoặc trong quá trình sửa chữa thì đơn vị sẽ bố trí người gác” – ông Hưng nói thêm và cho biết:

“Năm nay, công ty đang xây dựng đề tài khoa học để nâng cao mức độ an toàn qua đường ngang, tự động cảnh báo phát hiện sớm chướng ngại trên đường ngang. Đề tài này sẽ dùng công nghệ để khi có chướng ngại trên đường ngang hệ thống sẽ tự động cảnh báo tới đầu máy, để người lái tàu biết và xử lý tình huống đảm bảo an toàn. Hiện đề tài đã bảo vệ xong, đang trong giai đoạn nghiên cứu đưa vào ứng dụng thực tế”.

Văn Thanh